Tasuqelt n. S.Sadi akk d A.Mezdad
1975
I : kahina
AD D-KECMEN SIN IFELLAḤEN .
AFELLAḤ AMEZWARU : D times ! tezga tmes !
AFELLAḤ WIS-SIN : Idammen, aγebbaṛ. Times, iqujaḥ inuγar, di tmurt n imaziγen, tin tezdeγ tlelli .
AFELLAḤ 1u : Anda ar a neddut akk-a ma neğğa tamurt i tmes . Tamurt n imezwura d nettat i d akufi n Ṛṛum. Tamurt bγan ad aγ-tt-ḥewṣen γef udem n nnbi d lislam .
AD D-TEKCEM KAHINA . AD TEMESLAY I IFELLAḤEN .
KAHINA : Ṛẓan tilas . Wwin-d lmut, lγella tenger. Xas tenger tmurt, akal ad aγ-d-iggri, d nekni i d imawlan-is ! Tamurt n imaziγen tezdeγ tlelli attan ičča-tt ujajiḥ. Ḥaca iγed yakk d tmes ar ad d-afen imnekcamen .
AFELLAḤ 1u : Tagulla nneγ nekni mačči d imenγi .
AFELLAH 2n : Ur nella ara d laεsakaṛ. Ma neddem uzzal d laεnaya ar ad d-nerr i tmurt mačči d times ar ad as-nmekken .
KAHINA : I idammen yuzzlen ? mačči d times ? D times ar ad issirden ayen yakk nsebbel .
AFELLAḤ 1w : Irden d aγrum n laεṛac .
AFELLAḤ 2n : Irden d aγrum n warraw-nneγ .
KAHINA : Aγrum aγrum rẓag uγrum d ilili. Wid iγ-irẓan tilisa wwḍen-aγ-d amnaṛ bγan ad aγ-rren γef tgecrar i wakken a neč aγrum. Ma tunfem-asen ass-a azekka ad ken-rren γef udem .
AFELLAḤ 1u : Wissen a mer γer waεraben i tella tidett ?
AFELLAḤ 2n : Wissen a mer d nutni i d nutni i d iḥbiben n Ṛebbi ? Akka a la qqaren ! (NDT).
AFELLAḤ 1u : Arraw n sidna Mussa d wid n Σisa, Ṛebbi-nsen yiwen .
KAHINA : Am ddin am ayeḍ ! yiwen nsen ! Nefεen igelliden d ibeṛṛaniyen imnekcamen mačči d agdud meskin !(NDT) Zzin-as i tmurt ad aγ-tt-kksen akken ur steqnεan ara s izuγar. Bγan ad glun ula s terwiḥin(s imanen) d laεqel-nneγ(d wallaγ-nneγ). Akken ad aγ-rren azaglu qqaren-aγ-d yiwen Ṛebbi-nneγ . Maca nutni kkaten amek ar a t-ḥewṣen i iman-nsen d iderma nsen. Ṛebbi-agi id-wwin s ibeṛṛa wwin-t-id akken ad aγ-iselsel.
D netta i d agu iffren ajṛad. Nekni Ṛebbi-nneγ nezmer ad t-nwali nezmer ad t-nwali. Ad wen-t-mleγ. Ha-ta , ad t-ssudneγ zdat-wen d akal-agi amuddir. D akal-agi yis nedder , yis nessuder. Tamurt n imaziγen tezdeγ tlelli .
TESSUDEN AKAL . IFELLAḤEN DAΓEN SSUDNEN-T .
AFELLAḤ 1u : Nek ad d-iniγ: tidett γer Kahina i tella .
AD D-KECMEN SIN IMNAYEN . KAHINA AD TBAΣED.
AFELLAḤ 1u : Γurwat , aten-id wwḍen-d .
AFELLAḤ 2n : D ifaḍaḍen kan ! zwaren-d !
AFELLAḤ 1u : Ahat uznen-ten-id .
AMNAY AMEZWARU : Ssel-d γur-i a Kahina dacu ar ad am-iniγ.
KAHINA : (AGWEMMAḌ AKK-IN ) Acimi akka teggumam ad iyi-tessiwlem Ddihya. Aεni ẓẓay fell-awen ? (NDT)
AMNAY WIS-SIN : ssel-d γur-neγ a kahina .
AMNAY 1u : ḥebbeṛ-as i tmurt-im .
AMNAY 2n : ḥebbeṛ i warraw-im .
AMNAY 1u : Taṛuẓi terrẓeḍ. Sellem-itt skud ur kem-tfut .
AMNAY 2n : Ssel-d a Kahina .
A NSEL I LEQṚAN MI TTKEṚṚIREN IḌFEṚ-IT-ID DDERZ N YEMNAYEN .
Ssel-d a tin ur nettṛuẓ.
Ssel i tiγri n ṭṭṛad.
Ssel i dderz n yemnayen aεṛaben.
S DEFFIR TIΓRI N YEMNAYEN .UR TEN-NETTWALI ARA . La ilaha illa llah
Muḥemmed Ṛṛasul llah .
KAHINA TERFED TAΓUCT–IS AMZUN TETTARA-YASEN AWAL .
KAHINA : Ṛebbi d tilelli. Ṛebbi d tamurt. Ṛebbi d timunnent. Ma d tidett illa Ṛebbi, yid-neγ ar ad iddu. Ṛebbi ifka idammen-is γef tmurt. Ṛebbi d amnafeq .
AFELLAḤ 1u : deg imi-s id-teffeγ tidett .
AFELLAḤ 2n : d nettat i d Kahina.
KAHINA :(I IFELLAḤEN ) Aεraben, "Kahina", sstut, m-iḥeckulen iyi-ssawalen acku ẓṛan tettaγem-iyi awal . Nutni ur ssinen dacu nessen Dacu isehlen ? D rrbeḥ s wuzzal ad tekres twenza . Dacu i iwaεṛen ? Iwεar ad ak-iqbel win ik-yugin. Iwεaṛ ad iqbel umdan ad immeč. Iwεar win yugin azaglu .
Aten-id ṭṭuṛcen deg-wen imi d tameṭṭut i ken-iḥekmen. Di tmurt-nsen znuzun imdanen d aklan .
Tulawin-nsen ttleḥḥifen-asent znuzun-tent γur-sen taqcict tettnuzu am texsi . γur-sen meḍlen-tent ddrent , ttefren-tent amzun ukrent. Ulac γur-sent awal, ulac win ar ad asent-iḥessen . Tameṭṭut γur-sen d lεaṛ ma tugi azaglu. Γur-sen tameṭṭut akk d cciṭan kif-kif. Dγa nek γur-sen d cciṭan ! D ddin-nsen iten-isderγlen ur faqen nek d tameṭṭut menwala am nek am tiyiḍ ,nek d tiγri n tulawin yugin azaglu. Nek d taṛwiḥt n wegdud, ugiγ tillas. (NDT) Agdud atan temmundel tezmert is-d-iggran. Aṭṭas seg irgazen iγ-iγlin . Tura d amur n tulawin ad ṭfent uzzal .
AMNAY 1u : tagi d tikkelt taneggarut. Ḥess-d a Kahina tagellit iberbaṛiyen .
KAHINA : (I IFELLAḤEN ) Akken iyi-ssawalen "Kahina" i wen-ssawalen LBAṛṚBAṚ
Uγen tannumi n ṚṚṛum iseman lberbeṛ i lejdud-nneγ IFRIQEN IMEQRANEN Lbarbar , lbarbar d yiwen wawal sbγen-aγ-t .
Akka yal imnekcamen i sen-qqaren i igduden i wumi rran azaglu : “BARBARES” .
Mi iγ-d-wwin azaglu ad d-inin d tafat. “Barbares” d nekni , tafat d nutni. “Barbares” d nekni , tamurt εarran-tt nutni .
(I IMNAYEN ) ibarbaren d wid iẓeddmen γef tmura. Di tmurt-a ur telli KAHINA ur llin lbarbaṛ ur newwiḍ yiwen s axxam-is.
IFELLAḤEN. SSEΓLIN-TEN ΓER ΓARΓART N USAYES .
KAHINA : lmut i wid iṛẓan tilas ad ten-tawi !
TETTNADI IFELLAḤEN . ULAC-ITEN AD TALI UR TEΓMI ARA. AD TADER . S -YIN AD TQAṚṚEB ΓER WANNU . AD TALI ΓEF UGADIR-IS . TEZDI LQEDD-IS ABRID ANEGGARU MAḌI .
KAHINA : Ad ken-ğğeγ a wid iṭjaṛen deg aklan. Ad awen-ğğeγ tabennεamett deg ulawen n warraw–iw ad awen-d-ğğeγ tasennant .
TEBRA I IMAN-IS ΓER WANNU . AD D-KECMENT SNAT N TELMEẒYIN .
TILEMẒIT TAMEZWARUT : Atan wannu uγeṛ teγli .
TILEMZIT TI-SSNAT : γiwel ad tt-id-nessali .
TILEMẒIT 1ut : γiwel skud mazal tillas ad tt-nemḍel. Yiwen ur iẓeṛ udem-is yiwen ur aγ-iẓeṛ .
SSUFΓENT-D KAHINA . QQIMENT , SSUSMENT . SIKIDENT ASAWRARAΓ N YIṬIJ .
TILEMẒIT 2t : iṭṭij ula d netta iγlli. Amzun immut. Mi iγli iğğa amḍiq-is d ilem ifsex di temda idammen. Imir-en i neẓra ulac wayeḍ am netta . Ulac iṭṭij nniḍen. (NDT)
TILEMZIT 1ut : ay iṭṭij ay azeggaγ tura aql-ak d aberkan, iṭṭij n tmurt-iw. Winna isgen ujenwi ,iṭṭij degs itran la ttγeṛṛin , iṭṭij idammen is ḥman seg ma iγli a wi ten isaγen γef tmurt .
TILEMZIT 2t : ay iṭṭij ay azeggwaγ tura aql-ak d aberkan. Tṭṭij yuran waḥdes deg uḥṛiq. Γef yimi n temdint. Γef yidis n tmurt .
TILEMZIT 1ut : ay iṭṭij ay azeggaγ tura aql-ak d aberkan am ass-a ad tizwiγeḍ ad tennerniḍ am ass-a ad k-nwali . Xas ad neqqim 1000 wuḍan d yiwen yiḍ ur qqiment .
AD KECMEN SIN IFELLAḤEN , S UQABAC , TALWIḤT, LMUS .
TILEMZIT 2t : ayyaw m aγ-tḥamim gezmet-as aqeṛṛu .
TILEMẒIT 1ut : imir-en rret tteğğa-s γer wannu .
AFELLAḤ 1u: Ad tt-nemḍel war aqeṛṛu akken ur tt-aεqlen ara icenga .
AFELLAḤ 2n : akken ur as qqaren ara “temmut dayen”, ṭṭrad dayen. (NDT)
TILEMZIT 1ut : nettat s-ya akka d afella ar ad nesmen deg tudert-is dayen ad tezdeγ ulawen amzun tezga γer yidis-nneγ .
AFELLAḤ 1u : (I WI-SSIN ) Ddem tafrut .
AFELLAḤ 2n : (I UMEZWARU ) Keč ṭṭef aqeṛṛu-is .
AD TT-ZELLUN .
AFELLAḤ 1u : nekni s ifellaḥen nugar, nezfent ṭṭjuṛ-nneγ, ur neẓṛi tura dacu yeṭṭfen tarwiḥt, ma d tirrugza n at-zik, neγ d tafrut γef tmegreṭ .
AD AWIN KAHINA . TIḤDAYIN WEXRENT AKK-IN .
TILILT N TEḤDAYIN D IFELLAḤEN : A lafrik a lafrik ay amdan war qeṛṛu. A lafrik a yiṭṭij iγlin. Aql-ak tzeṛṛeḍ deg tillas n yiḍ. D iḍ aγezfan n twaγit ar ad yarwen daγen lafrik nniḍen. A lafrik ay amdan war qeṛṛu. A lafrik a tameṭṭut war qeṛṛu. Dderya seg ibaṛḍiyen-im d-tetteffeγ, ttlalen-d deg iḍ, d iderγalen, iḍ aγezfan n twaγit. Timura-inem a lafrik mi d-lulent ta deffir ta ttmettatent. A lafrik anida-t uqeṛṛu–im ? Anida teṛṛiḍ ? tarwa-m tezga d aḥuffu. Tarwa-m inejla fell-as yiṭṭij. Tarwa-m zgan deg iḍ n twaγit . A lafrik ay amdan wer qeṛṛu. A lafrik tameṭṭut wer qeṛṛu .* (NDT)
AD FΓEN AD KECMEN SIN ITERRASEN .
ATERRAS AMEZWARU : Anda tella Kahina ?
ATERRAS WIS-SIN : Temmut .
ATERRAS 1u : Aṭṭas id-innan akka .
ATERRAS 2n : tikkelt-a la qqaren d tidett temmut tebra i iman-is γer wannu .
D tannumi di tmurt-a , am teḥdayin am tilawin neqqent iman-nsent akken ur d γelint ara ger ifassen-nneγ .
ATERRAS 1u : Anwa annu uγur teγli ?
ATERRAS 2n : annuyen yakw d ayla-s .
ATERRAS 1u : Ihi yiwen ur izṛi anida teγli ?
ATERRAS 2n : aγ-tesluγ yakk tiliwa !
AD FΓEN AD KECMEN IFELLAḤEN S LEWSAYEF N KAHINA.
AFELLAḤ 1u : (I ITERRASEN LA ITTEFFΓEN ) Ass mi tedder terḥa-ken ,tura mi temmut tuγal-awen d tasennant di tgecrirt neγ d tiẓitt di taγect-nnwen .
AFELLAḤ 2n : tcemmet iman-is fella- neγ zdat neγ. Attan tekcem iman is deg taγma n tikta-s. D nettat i d timeḥremt llejdud. D nettat d d tisiqest n imezwura. Ismer-itt-id Ṛebbi deg genni teneγel-d fell-awen am telkin iquṛṛa-nwen.
AFELLAḤ 1u : Rriḥa s ttagdudant iğğuğugen tettali-d γur-neγ s unaγur. Xas tettwaqlaε terwi deg aḍu attan tesrugmut fell-aγ mi d-skan ifeddixen-is .
AFELLAḤ 2n : Ama tbedd , ama igzem uγeddu-s teggar-d fella-neγ . Ul- is d ul n twaṛdett tilemt nekni nedda di nnefsa-s nettat ma tufeg ifer s yifer am dfel yumsen .Nekni am lmal issugten lεaṛ; nettat tebra i iman-is γer twaγit isuḍ-d waḍu izeraε-itt fell-aγ .
AFELLAḤ 1u : D Ttikwal ass mi qṛib ad temmet teqqen azrar ijeğğigen tettγeẓẓi tetturar yis-s .
AFELLAḤ 2n : Nekni nezzi-as d tarwa-s nuγal yakk ansi id-nekka nteddu yid-s ass s wurrif ass s unecṛiḥ d yemmat-neγ !
AFELLAḤ 1u : Netta d tala n idammen , n uyefki d imeṭṭawen teẓra amek id-nlul, amek id-neγli γer tmurt, amek id-nuki i ddunnit, amek neṛγa γef tafat, amek nuγal d iγiγden, amek iγ-d-nfan si tmurt-nneγ .
AFELLAḤ 2n : nekni mačči seg wid yumnen s uẓṛu aberkan. Ṛebbi-nneγ d tameṭṭut yugin azaglu tinna yugin leğwamaε , tinna isen-icergen leḥrir , tinna iẓaεen lecyux .
AFELLAḤ 1u : tekcem γer tillas am Ğsiris , ṛebbi iluxaṛt Ğsiris argaz n Isis baba-s n Hğrus , ass mi ikcem s aẓekka-s. Ad taṛğu ad yali wass ad tenneqlab teswiεt .
TILEMZIT 1ut : Nettat ! Teẓra nettat ticki ar ad ilal waggur anect qeṛṛiḥ ifeddix yiwen ur t-ijaṛṛeb am nettat .
TILEMZIT 2t : Nettat ! Teẓra deg idmaren-is i teṭṭḍem. Teẓra dacu i neṭṭamaε !
AFELLAḤ 1u : nettat ! Teẓra tiṭ-is iḍerfan imezwura.Teẓra amek ar ad tili ṣṣaba .
AFELLAḤ 2n : ula s lğerḥ n tnica nekni ur nettu ara anida id-lulen iγezṛan. Xas inejla lεinsaṛ aneṣli. Nugi a nbeddel tanumi. Γer udaynin iγ-rran. Ur nettu aẓdam n zik nni ass mi iγ-ğğan war tayri; tafellaḥt ur tezdiγ akal. Aṭas d agdud iγ-irran tamurt d tazeggaγt idammen iberkanen; zerriεa-nneγ tengelwa. Newṛet lateṛ d nndami seg mi γ-tebda temẓi wer-ğin neddir di ccbaḥa. Yal lemḥella mi tεadda. Nγil ṭṭrad ikfa. Mazal tayeḍ deffir-s. Ur d-wwin deg neγ tara tiniri tezza. Ajeğğig irγa, ijdi ičča-aγ uγebbaṛ-is .
KAHINA tekker-d γur-sen. Dayen tcerreg-asen. Aḥayek n uzaglu tcemmeṛ-as. Ulawen-nneγ llzen , ass-a kfan ifellaḥen. Yiwen ur ikriz lexb-s. Nekni d ineggura deg ifellaḥen. Di tmurt n imaziγen, tilelli ad tezdeγ yemmas- s
AFELLAḤ 1u : D lekfen i d akersiw-is. Tesseṛ si lεaṛ n uzaglu, ama temmut , ama tedder d tasennant di tgecrirt-nnsen .